Varikosel, testislerdeki kanı kalbe geri taşıyan toplardamarların (vena spermatika) anormal genişlemesidir. Bacaklardaki varise benzer şekilde, testis toplardamarlarındaki kapakçıkların düzgün çalışmaması sonucu kan geriye doğru akar ve damarlar genişler.
Erkeklerin yaklaşık %15-20'sinde varikosel görülür. Kısırlık sorunu yaşayan erkeklerin ise %35-40'ında varikosel tespit edilmektedir. Bu durum varikoseli, erkek kısırlığının en sık tedavi edilebilir nedeni yapmaktadır.
Varikosel genellikle sol testiste (%85-90) görülür, ancak her iki tarafta da olabilir. Sol tarafta daha sık görülmesinin nedeni sol testis toplardamarının anatomik yapısıdır.
Varikosel Belirtileri
Testiste dolgunluk veya ağırlık hissi: Özellikle uzun süre ayakta kalma sonrası belirginleşir
Künt ağrı: Testiste veya kasık bölgesinde hissedilen hafif-orta şiddetli ağrı
Testisin küçülmesi (atrofi): İleri dönemlerde testis boyutunda küçülme
Skrotumda şişlik: Özellikle ayakta durulduğunda belirginleşen "solucan yumağı" görünümü
Kısırlık: Çocuk sahibi olamama en önemli belirti olabilir
Bilgi: Varikoselin birçok erkeğin belirtisiz olarak taşıdığı ve çoğu zaman kısırlık araştırması sırasında tesadüfen tespit edildiği bilinmelidir. Bu nedenle kısırlık sorunu olan her erkeğin varikosel açısından değerlendirilmesi önemlidir.
Varikosel ve Erkek Kısırlığı İlişkisi
Varikosel, sperm üretimini ve kalitesini birkaç mekanizma ile olumsuz etkiler:
Sıcaklık artışı: Genişlemiş damarlar testis sıcaklığını artırır, sperm üretimi için ideal sıcaklık bozulur
Oksidatif stres: Kan göllenmesi serbest radikallerin artmasına neden olur
Hormonal etki: Testosteron üretimini olumsuz etkileyebilir
Kan akışı bozukluğu: Testise gelen taze kanın azalması sperm üretimini düşürür
Varikosel ameliyatı sonrası hastaların %60-80'inde sperm sayısı ve kalitesinde belirgin iyileşme görülür. Doğal yolla hamilelik oranı %30-50 arasında artış gösterir.
Varikosel Tanısı
Fizik muayene: Ayakta durur pozisyonda testisin elle muayenesi (altın standart)
Skrotal Doppler Ultrasonografi: Damar genişliğinin ve kaçak (reflü) varlığının değerlendirilmesi
Semen analizi (Spermiyogram): Sperm sayısı, hareketi ve morfolojisinin değerlendirilmesi
Prof. Dr. Abdullah Demirtaş'ın uyguladığı mikroskopik subinguinal varikoselektomi, varikosel tedavisinde altın standart olarak kabul edilen cerrahi yöntemdir. Kasık bölgesinde 2-3 cm'lik küçük bir kesi ile ameliyat mikroskobu altında genişlemiş damarlar tek tek bağlanır.
En yüksek başarı oranı: %95 üzerinde teknik başarı
En düşük nüks oranı: %1'in altında tekrarlama
Arter ve lenf damarları korunur: Hidrosel ve testis atrofisi riski minimal
Kısa iyileşme süresi: 1-2 gün içinde günlük aktivitelere dönüş
Lokal anestezi ile yapılabilir: Genel anestezi zorunlu değildir
Laparoskopik Varikoselektomi
Karın bölgesinden girilerek varikosel damarlarının bağlanmasıdır. Bilateral (iki taraflı) varikoselde tercih edilebilir.
Embolizasyon
Anjiyografik yöntemle varikosel damarlarının tıkanmasıdır. Cerrahi alternatifi olarak nadir durumlarda uygulanır.
Ameliyat Sonrası Süreç
Ameliyat sonrası aynı gün veya ertesi gün taburculuk
1-2 gün hafif dinlenme sonrası günlük aktivitelere dönüş
2-4 hafta içinde tam iyileşme
4-6 hafta boyunca ağır kaldırmaktan kaçınma
3 ay sonra ilk kontrol spermiyogram
Sperm parametrelerinde iyileşme 3-6 ay içinde beklenir
Sık Sorulan Sorular
Varikosel, testislerdeki toplardamar damarlarının anormal genişlemesidir. Bacaklardaki varise benzer bir durumdur. Erkeklerin %15-20'sinde görülür ve erkek kısırlığının en sık tedavi edilebilir nedenidir. Genellikle sol testiste görülür.
Evet, varikosel testis sıcaklığını artırarak, oksidatif stresi tetikleyerek ve kan akışını bozarak sperm üretimini ve kalitesini olumsuz etkileyebilir. Kısırlık sorunu yaşayan erkeklerin %35-40'ında varikosel tespit edilmektedir. Ancak her varikoselli erkekte kısırlık gelişmez.
Mikroskopik varikoselektomi sonrası hastalar genellikle 1-2 gün içinde günlük aktivitelerine dönebilir. Tam iyileşme süresi 2-4 hafta kadardır. Sperm parametrelerinde iyileşme ise ameliyat sonrası 3-6 ay içinde gözlenir. Bu sürede düzenli kontrol önerilir.
Mikroskopik varikoselektomi ile sperm parametrelerinde iyileşme oranı %60-80 arasındadır. Doğal yolla hamilelik oranı ameliyat sonrası %30-50 arasında artış göstermektedir. Teknik başarı oranı %95'in üzerindedir ve nüks oranı %1'in altındadır.
Varikosel Tedavisi İçin Randevu Alın
Varikosel veya kısırlık sorununuz varsa uzman değerlendirmesi için randevu alın.
